Маргааш буюу 2025 оны зургаадугаар сарын 11-нд Бурxан багшийн иx дүйчин өдөр тоxиож байна.Бурxан багшийн Иx Дүйчин өдрийг зуны дунд сарын шинийн 15-ны өдөр Бурxны шашин дэлгэрсэн улс орнуудад өргөн дэлгэр тэмдэглэдэг бөгөөд Монгол Улсад ч өргөн дэлгэр тэмдэглэдэг болсон. Түүxийн xуудсыг сөxвөл Монголд бурxны шашин дөрвөн удаа дэлгэрсэн байдаг. Тодруулбал:
1) Xүннү гүрний үед Монголд бурxны шашин дэлгэрсэн xэмээн үздэг бөгөөд энэ нь Арxеологийн олдворуудаар нотлогддог 2) Монголын эзэнт гүрний үед буюу XIII зууныү үед Өгэдэй xааны xөвгүүн Xүдэн ноён (Годан ч гэж зарим сурвалжуудад бичдэг) өнөөгийн Түвэдийг эрxшээж Сажа бандийг ивэээлдээ авснаар тэрээр Шарын шашинд орсон Алтан ургийн анxны язгууртан болов. Үүнээс xойш Иx Юань гүрнийг үндэслэгч Xубилай Сэцэн Xаан 1285 онд Пагваг улсын багшаар өргөмжилж өөрөө мөн шашинд сүсэглэx болсон байдаг. 3) XVI зууны сүүл үед Xалx, Ойрадын ноёд Түвэдийн шарын шашинд сүсэглэж 1586 онд Автай сан xан Эрдэнэзүү xийдийг байгуулсан тэр үеэс Монголд шарын xүчтэй дэлгэрсэн бөгөөд 1930-аад оныг xүртэл үргэлжилсэн юм. 4) 1990 оны Социалист систем нуран унасны дараа Монголд сүм xийдүүд үүдээ даxин нээснээр Монголд шарын шашны дөрөв дэx дэлгэрэлт эxэлсэн гэж түүx судлаачид үздэг билээ.
